Kokende kernkoppen

Door: Daan Vermeer
Aantal woorden: 1300

Diep in de bossen van Letland en Litouwen staan de merkwaardigste overblijfselen uit de Russische onderdrukking. Een enorme bunker houdt zich schuil onder een kuuroord en een heuse kernrakettenbasis waar kernkoppen op scherp stonden, is verstopt in een natuurgebied een paar uur rijden verderop. From Russia with love…

Daar staan we dan, een dikke tien meter onder het zwierigste en dubbelzinnige kuuroord van Letland waar men modderpakkingen en massages op het menu staan. Voor ons ligt wat tot zo’n tien jaar geleden nog dé geheime bunker van het Rode leger was. De metalen deur met een bakelieten telefoon ernaast, verlicht door kil TL-licht, zwiept opvallend soepel open. In de koude hal erachter hangt pas het echte speelgoed: twee enorme dikke stalen deuren met twee grote grendels.

Aan een grauwgroene betonnen muur hangen twee grijze gordijnen, alsof er een raam met panorama van het natuurgebied waar we in zijn achter schuil gaat. Onze gids, een oudere vrouw die zo overgeheveld lijkt vanuit het Russische tijdperk met haar korte, geblondeerde haren en zwart mantelpakje, schuift de gordijnen open en pakt de aanwijsstok. Een kaart met maarliefst negenentachtig kleine hokjes geeft opheldering over dit ondergrondse labyrint.

Maar al voordat we de hoek om zijn, wordt het licht uitgeknipt. ‘Een groep studenten doet mee aan een speurtocht in het donker.’ Als mijnwerkers duiken er twee jongens uit het donker op: een donkere overal, gele helm met een schijnwerper erop. ‘Waar is Lenin?’, vraagt de jongen met de fotocamera. Alsof de grote leider hier onder de grond nog steeds zijn vuige plannetjes aan maken is.

Abba en Boney M
Het zou té cliché zijn als de communistische kopstukken zichzelf zouden indoctrineren met idealistische muziek in hun feestkamer. En inderdaad, ze wisten wel beter. Naast de platenspeler, ingeklemd tussen wat rode vlaggen, liggen de lp’s. Een paar gezellige Russische meezingers van onder andere Valeri Leontiev, maar vooral is de verzameling vinyl afkomstig uit de kapitalistische wereld. Niemand minder dan Boney M en Abba galmden door dit ondergrondse hol. (…)

Deze reportage is te koop.

Meer foto’s zien of bestellen? Klik hier!


// Praktische informatie

Hoe kom je er?
AirBaltic vliegt dagelijks rechtstreeks van Amsterdam naar Riga vanaf 200 euro (all-in, retour). Beide bunkers zijn het gemakkelijkst te bereiken met een (huur)auto.

Hoe kom je bij de bunkers?
In Letland kun je zelfstandig naar de bunker gaan, maar rondleidingen (in het Engels) worden alleen gegeven aan groepen. Individueel aanmelden voor een toer kan via +371 64161915. Kosten: 2 lv voor 1 uur. Zie ook de website: www.rehcentrsligatne.lv

De basis in Litouwen ligt in nationaal park Žemaitija en kan alleen met gids van het toeristencentrum uit Plateliai bezocht worden. Reserveren kan telefonisch: +370 448 49 231. Een eigen (huur)auto is een must. Kosten: 30 lt voor een privégids voor 1 uur, 5lt voor een groepstoer (alleen in de zomermaanden). Slapen in militaire barakken kan ook: 15 lt per nacht. Zie ook de site van het park: www.zemaitijosnp.lt

Toeristeninformatiecentra
Letland: De bunker ligt in het noorden, vlakbij Vidzeme en Sigulda. Toeristinformatie zit aan de Valdemāra iela 1a, Sigulda. Tel: +371 7971335. Zie www.latviatourism.lv Litouwen: De basis ligt in het noordoosten, vlakbij Plateliai en Plungé. Toeristinformatie zit aan de Didzioji g. 8, Plateliai. Tel: +370 44849231. Zie www.zemaitijosnp.lt

Tip:
Neem een warme trui mee want het buitengewoon fris onder de grond.

Waar is Daan?